Ενα στιγμιαίο κενό εξουσίας

Μια φωτογραφία είναι, θα πείτε. Προηγήθηκαν και θα ακολουθήσουν δεκάδες. Γιατί, λοιπόν, το πρόσωπο του πρωθυπουργού της χώρας, μέσα από το τζάμι του αυτοκινήτου, καθώς αποχωρεί από την συνάντησή του με τον Ν. Σαρκοζί από το Μέγαρο των Ηλυσίων, δεσμεύει το βλέμμα του αναγνώστη για ώρα; Ο φακός είναι συχνά αμείλικτος όχι μόνο για το εμφανές, αλλά και για τις ερμηνείες που προτείνει, ενεργοποιώντας σκέψεις, εκ πρώτης όψεως αδήλωτες.

Η συνομιλία με τον κ. Σαρκοζί έχει μόλις τελειώσει, η, σε φιλικό κλίμα, απόρριψη των ελληνικών αιτημάτων (για περαιτέρω διευκολύνσεις μήπως και αποφύγουμε τη χρεοκοπία) είναι ακόμη νωπή. Το διπλωματικό τελετουργικό επιβάλλει συγκρατημένες εκφράσεις αισιοδοξίας ή απαισιοδοξίας. Η δήλωση «η διαπραγμάτευση στην Ε. Ε. είναι δύσκολη και σκληρή» είναι ευδιάκριτη στη σύσπαση του κάτω μέρους του προσώπου του κ. Παπανδρέου. Στις ρυτίδες που πυκνώνουν γύρω από το πιγούνι, στα σφιχτά χείλη που αποπειρώνται να χαμογελάσουν στον φακό, αλλά η προσπάθεια μένει ανολοκλήρωτη. Σβήνει πριν καν εκδηλωθεί και αποτυπώνεται μόνο η πρόθεση. Για κλάσματα δευτερολέπτου το σαβουάρ βιβρ των πρωθυπουργικών δημόσιων εμφανίσεων κλονίζεται σοβαρά. Και μόνο στη σκέψη πως η επόμενη συνάντηση είναι με τη Μέρκελ και τους άλλους ηγέτες στις Βρυξέλλες... Αδιέξοδο, κατήφεια, κόπωση. Μήπως και ματαιότητα;

Η εικόνα που αντανακλάται μέσα από το τζάμι είναι ένα στιγμιαίο κενό εξουσίας. Και, ακόμη περισσότερο, συνθήκες ομηρίας. Πολιτικής, δημοσιονομικής, κοινωνικής. Σύμφωνα με το βαρόμετρο της Public Issue η δημοτικότητα του κ. Παπανδρέου υφίσταται πτώση εννέα μονάδων (44 τον Φεβρουάριο, 35 τον Μάρτιο). Το 71% των ερωτηθέντων δεν θεωρεί απαραίτητες τις πρόωρες εκλογές και εάν η προσφυγή στις κάλπες επιβεβαιωνόταν, η αυτοδυναμία που θα αποσπούσε θα ήταν οριακή. Οι πληροφορίες έχουν εγγραφεί στην έκφραση του προσώπου.

Η φωτογραφία είναι τραβηγμένη τη στιγμή της εκκίνησης. Η ταχύτητα του αυτοκινήτου είναι σχεδόν μηδενική. Η στιγμή είναι ακριβώς στην κόψη του ξυραφιού. Ανάμεσα στο «έξω» και στο «μέσα». Ανάμεσα στις εξωτερικές, ευρωπαϊκές, σκληρές επαφές και στους εσωτερικούς, εν Ελλάδι, εμφύλιους: οικονομικό αδιέξοδο, μεταναστευτικό, καλπάζων λαϊκισμός, ακυβερνησία.

Για μια ανεπαίσθητη στιγμή, ο φακός συλλαμβάνει απορία, πανικό και ένα μείγμα κυνισμού και απελπισίας. Τα προβλήματα υπερβαίνουν τις δυνατότητες λύσεων, οι δυνάμεις μοιάζουν με επικοινωνιακό εξοπλισμό που, χωρίς την απειλή της δημόσιας έκθεσης, είναι ήδη εξαντλημένος. Στην αδυναμία του πρωθυπουργικού βλέμματος εκδηλώνεται περισσότερο το ανθρώπινο ή το πολιτικό αδιέξοδο;

Οι απαντήσεις είναι πολλές. Είναι του καθενός που βλέπει τον κ. Παπανδρέου να τον κοιτάζει μέσα από το τζάμι του αυτοκινήτου. Θα μπορέσει ο πρωθυπουργός να πάρει τα μηνύματα, έχει τις δυνατότητες να πορευτεί συγκροτημένα και αποφασιστικά ή θα κουβαλάει απλώς το βάρος του αξιώματος ως άχθος; Η φωτογραφία γεννάει το ερώτημα.

a.s.